گوش کنید دانلود پادکست
  • 14h00 - 14h05 tu
    GMT 14h00 15/06 اخبار جهان
  • 14h05 - 14h30 tu
    GMT 14h05 15/06 دنباله برنامه
  • 14h30 - 14h44 tu
    GMT 14h30 15/06 اخبار جهان
  • 14h44 - 15h00 tu
    GMT 14h44 15/06 دنباله برنامه
  • 15h00 - 15h05 GMT
    GMT 15h00 15/06 اخبار جهان
  • 15h05 - 15h30 GMT
    GMT 15h05 15/06 دنباله برنامه
  • 15h30 - 15h44 tu
    GMT 15h30 15/06 اخبار جهان
  • 15h44 - 16h00 tu
    GMT 15h44 15/06 دنباله برنامه
برای بهره گیری کامل از فرآورده های چندرسانه ای، پلاگین فلش را در مرورگر رایانۀ خود نصب کنید برای ورود، کوکی ها را در رایانۀ خود فعال کنید سایت ار.اف.ای با مرورگرهای مختلف و از جمله اینترنت اکسپلورر۸، فایر فاکس۱۰، سفری ۳، گوگل کروم ۱۷ و .. سازگار است

جمشید شیبانی: نوۀ میرزا عبدالله و آغازگر موسیقی پاپ ایران

جمشید شیبانی: نوۀ میرزا عبدالله و آغازگر موسیقی پاپ ایران
 
جمشید شیبانی و پرویز خطیبی dr

جمشید شیبانی را اگرچه معمولاً با ترانۀ "سیمین بری" می‌شناسند، اما فعالیت او در زمینه‌های گوناگون – خوانندگی، ترانه‌سرایی، آهنگسازی، سینما و روزنامه‌نگاری – بسیار گسترده، متنوع و تأثیرگذار بوده است. او که نوۀ میرزا عبدالله، شخصیت بنیادین موسیقی سنتی ایرانی است، خود به عنوان پدر موسیقی پاپ ایران شناخته می‌شود.

تابستان امسال، ده سال از مرگ جمشید شیبانی خواهد گذشت. او که در تیرماه ١٣٨٨ خورشیدی در لس آنجلس از دنیا رفت، به گفتۀ خودش در سال ١٣٢۵ برای تحصیل به آمریکا رفت و نخستین دانشجوی ایرانی رشتۀ سینمای دانشگاه یو.سی.ال.ای. شد.

شخصیت و مسیر حرفه‌ای شیبانی از بسیاری جهات با هنرمندان هم‌دوره‌اش تفاوت دارد. اما قبل از هرچیز ریشه‌های خانوادگی او توجه را جلب می‌کند: جمشید شیبانی که معمولاً به عنوان پایه‌گذار موسیقی پاپ ایران معرفی می‌شود، به خانواده‌ا‌ی تعلق داشت که در گسترش موسیقی سنتی جایگاهی اساسی دارد: جمشید شیبانی نوۀ دختری میرزا عبدالله و خواهرزادۀ احمد عبادی است. جالب است که دو شاخۀ موسیقی ایران که فراوان رو در رو قرار گرفته‌ و گاه در نفی یا رد متقابل کوشیده‌اند، هر دو در محیط اجتماعی واحدی ریشه گرفته‌اند. شاید اگر احمد عبادی هم در جوانی به کالیفرنیا رفته بود به جای سه‌تار، گیتار برقی می‌زد.

اما شیبانی فعالیت هنری و آواز خواندن را قبل از عزیمت به آمریکا و به گفتۀ خودش در پانزده سالگی شروع کرد و بعد در سال ١٣١٩ – در هفده سالگی – به رادیو تهران رفت.

او خود می‌گوید که از همان سال ١٣١٩ شروع به خواندن ترانه‌هایی کرده که "ملودی‌هایش ایرانی بود اما با ضرب‌های خارجی"... البته شیبانی خود تأکید دارد که قبل از او، بدیع‌زاده ترانه‌هایی را با ریتم والس اجرا کرده بود.

اما شیبانی از همان آغاز علاقۀ خاصی به "تانگو" نشان داده است: ترانۀ بی تو، زندگی خوب است یا باد بهاری همگی به تقلید از تانگو‌هایی نوشته شده‌اند که در آن سال‌ها به شدت در اروپا و آمریکا رواج داشت. (به تازگی در تهران گروه "بُمرانی" تانگوی باد بهاری شیبانی را بازخوانی کرده است).

نسل پربار

بر اساس گفته‌های جمشید شیبانی، سال تولد او باید ١٣٠٢ خورشیدی باشد. پس او نیز به همان نسل مجید محسنی، مرتضی احمدی و حمید قنبری تعلق دارد که با تئاتر و پیش‌پرده خوانی آغاز کردند و سپس به رادیو راه یافتند. هنرمندانی که آثار نویسندگانی چون ابوالقاسم حالت یا پرویز خطیبی (متولد ١٣٠٢ و درگذشته در لس آنجلس) را روی صحنه و یا در رادیو اجرا می‌کردند...

ترانه‌هایی از جمشید شیبانی را در فایل صوتی گوش کنید

  • عبدالعلی وزیری: زیر سایۀ کلنل

    عبدالعلی وزیری: زیر سایۀ کلنل

    عبدالعلی وزیری که پروردۀ پسرعمویش کلنل علینقی وزیری بود، در جوانی صدایی درخشان داشت و برخی از شاهکارهای کلنل را اجرا کرده بود. با اینحال او که معلم خوانندگانی چون دلکش …

  • گروه

    گروه "بُمرانی" و بازخوانی ترانه‌های قدیمی، به رغم سانسور

    نگاه دوباره به هنر و فرهنگ سال‌های پیش از انقلاب مدتی است که رایج شده است. این بازنگری، دارای طیف گسترده‌ای است: از جدی‌ترین و فکرشده‌ترین ارزیابی‌های دوبارۀ تاریخی تا …

  • چگونه کرۀ جنوبی از موسیقی پاپ بهره می‌گیرد

    چگونه کرۀ جنوبی از موسیقی پاپ بهره می‌گیرد

    چند سالی است که اصطلاح کِی-پاپ (K-pop) از محدودۀ کشورهای آسیایی به دنیای غرب سرایت کرده است. منظور از این ترکیب تازه تمامی موسیقی پاپ تولیدشده در کشور کرۀ جنوبی است. …

  • جعفر پورهاشمی: مردی برای تمامی

    جعفر پورهاشمی: مردی برای تمامی "فیلمفارسی"ها

    سینمای عامه‌پسند ایران که از سوی هوشنگ کاووسی "فیلمفارسی" عنوان گرفته بود، با صدای جعفر پورهاشمی عجین است. طی ٢۵ سال، صدای او در مقام دوبلور و خواننده در فیلم‌های ایرانی …

  • سارا مک‌کوی: خواننده‌ای بزرگ در جشنواره‌ای شلوغ

    سارا مک‌کوی: خواننده‌ای بزرگ در جشنواره‌ای شلوغ

    جشنوارۀ موسیقی "بهار بورژ" که برای چهل و سومین سال در مرکز فرانسه برگزار می‌شود یک خصوصیت مهم دارد: التقاط سبک‌ها. برگزارکنندگان این جشنوارۀ رنگارنگ از همان آغاز، از …

  • درگذشت یاسمین: صدایی زنده و نامی فراموش‌شده

    درگذشت یاسمین: صدایی زنده و نامی فراموش‌شده

    یاسمین که زمانی یکی از خوانندگان بزرگ رادیو ایران بود و صدایش با مرضیه و دلکش و الهه مقایسه می‌شد، در اواخر سال ١٣٩٧ از دنیا رفت. با اینکه نام او در چند دهۀ اخیر چندان …

  1. 1
  2. 2
  3. 3
  4. ...
  5. بعدی >
  6. آخرین >
برنامه‌ها
 
با تاسف، مهلت اتصال به پایان رسیده است