گوش کنید دانلود پادکست
  • 14h00 - 14h05 tu
    GMT 14h00 24/06 اخبار جهان
  • 14h05 - 14h30 tu
    GMT 14h05 24/06 دنباله برنامه
  • 14h30 - 14h44 tu
    GMT 14h30 24/06 اخبار جهان
  • 14h44 - 15h00 tu
    GMT 14h44 24/06 دنباله برنامه
  • 15h00 - 15h05 GMT
    GMT 15h00 24/06 اخبار جهان
  • 15h05 - 15h30 GMT
    GMT 15h05 24/06 دنباله برنامه
  • 15h30 - 15h44 tu
    GMT 15h30 24/06 اخبار جهان
  • 15h44 - 16h00 tu
    GMT 15h44 24/06 دنباله برنامه
برای بهره گیری کامل از فرآورده های چندرسانه ای، پلاگین فلش را در مرورگر رایانۀ خود نصب کنید برای ورود، کوکی ها را در رایانۀ خود فعال کنید سایت ار.اف.ای با مرورگرهای مختلف و از جمله اینترنت اکسپلورر۸، فایر فاکس۱۰، سفری ۳، گوگل کروم ۱۷ و .. سازگار است

موسیقی فلامنکو و میراث فدریکو گارسیا لورکا (٣): برو ماه، ماه!

موسیقی فلامنکو و میراث فدریکو گارسیا لورکا (٣): برو ماه، ماه!
 
گروه فلامنکو نوازان - اوایل قرن بیستم -روستای ساکرومونته، گرانادا - عکس از رافائل گارسون

یکی دیگر از اشعار فدریکو گارسیا لورکا که توسط بزرگ‌ترین خوانندگان فلامنکو بارها اجرا شده، شعر «ماه، ماه» است که ترجمۀ فارسی آن، به لطف صدای احمد شاملو بسیار شناخته و پرمخاطب شد. لورکا این شعر را با الهام از افسانه‌های کولیان سرود. موسیقی فلامنکو هم که یکی از سرچشمه‌های اصلی‌اش فرهنگ کولیان است، بلافاصله بعد از سرایش، شعر را از آن خود کرد. امروزه ده‌ها اجرا در سبک‌های مختلف فلامنکو از ترانۀ «ماه، ماه» وجود دارد.

 

«ماه به آهنگرخانه می‌آید»...
 
تنها صدای احمد شاملو نبود که ترجمۀ فارسی اشعار لورکا را چنین موفقیت‌آمیز کرد. مقایسۀ ترجمه‌های متعدد به روشنی نشان می‌دهد که شاملو در برگردان اشعار نه تنها دقیق بوده که توانسته کیفیت زبان و شاید مهم‌تر از همه، حال و هوای شعر را هم نگاه دارد.
 
در شعر «ماه، ماه»، لورکا با برداشت از قصه‌ها و باورها و ترس‌های کولی‌ها، حکایت می‌کند که مرگ در هیئت ماه، یا به قولی مرگ-ماه از آسمان به آهنگرخانه‌ای می‌آید و کودک کولی را با خود می‌برد.
شعر با شیون و زاری کولیان پایان می‌یابد:
 
... و در آهنگرخانۀ خاموش بچه چشم‌های کوچکش را بسته...
... و بر آسمان ماه می‌گذرد
ماه، همراه کودکی دستش در دست
در آهنگرخانه، گرد بر گرد سندان
کولیان به نومیدی گریان‌اند...
(ترجمۀ شاملو)
 
چرا آهنگرخانه؟
 
آهنگری و چکش و سندان از زندگی کولیان اسپانیا جدایی‌ناپذیر بود. یکی از حرفه‌هایی که کولیانِ اسپانیا از همان ابتدای ورود به این کشور (حوالی قرن پانزدهم میلادی) به آن اشتغال داشتند آهنگری یا به عبارت دقیق‌تر، چلنگری بود. در واقع حرفۀ آهنگری "سطح بالا" که شمشیر و نیزه و زره نظامیان و درباریان را می‌ساخت از دسترس کولی‌ها خارج بود. آنان به ساختن ابزار روزمره مثل قفل و انبر و چفت و میخ اکتفا می‌کردند. اما در هر صورت بسیاری از خاندان‌های کولی که چندان حقی برای آمیختن با غیرکولیان نداشتند، در چلنگرخانه زندگی می‌کردند و گاه «سر بر سندان» می‌خفتند و می‌مردند.
 
بدین ترتیب، موسیقی و فرهنگ فلامنکو با چکش و کورۀ آهنگری ارتباطی جدایی‌ناپذیر دارد. هنوز اینجا و آنجا و از جمله در منطقۀ «کابرا»، کولیانی هستند که این حرفۀ سخت را ادامه می‌دهند.
در میان آوازهای فلامنکو هم هنوز قطعه یا "گوشه"ای شنیده می‌شود به اسم «مارتینته» (Martinete) که ریشه در آوازهای آهنگران دارد و در اصل بدون ساز و فقط همراه با ضرب چکش خوانده می‌شود (در اسپانیایی: چکش=Martillo ).

 

  • صد سالگی جاز (٢): چگونه موسیقی مردمی، به موسیقی

    صد سالگی جاز (٢): چگونه موسیقی مردمی، به موسیقی "روشنفکری" تبدیل شد

    موسیقی جاز وقتی در آغاز سدۀ بیستم از جنوب آمریکا شروع شد و در سراسر ایالات متحده و سپس در تمام دنیا پخش شد، به عنوان موسیقی "مردم‌پسند" شناخته شد. در سال‌های …

  • صد سالگی جاز: چگونه سرخوشی، دنیای غرب را تسخیر کرد

    صد سالگی جاز: چگونه سرخوشی، دنیای غرب را تسخیر کرد

    سال ٢٠١٧ صد سالگی جاز است. طی این سال، بخصوص در طول ماه‌های تابستان، بسیاری از فستیوال‌ها، رادیوها و تلویزیون‌های غربی جشن تولد بزرگ و مفصلی برای این موسیقی …

  • راجر واترز و نقد

    راجر واترز و نقد "رهبران بی‌مغز"

    راجر واترز یکی از ستون‌های اصلی گروه قدیمی پینک فلوید، بعد از ٢۵ سال، آلبوم تازه‌ای را در استودیو ضبط کرد. واترز که در سال‌های اخیر کنسرت‌های زیادی …

  • ترانه‌های ایرانی و دختران دهۀ شصت

    ترانه‌های ایرانی و دختران دهۀ شصت

    همۀ دردسرها و موانعی که برای خوانندگان زن ایرانی وجود دارد، انگار با فعالیت روز افزون زنان هنرمند در خارج از کشور جبران می‌شود. با نگاهی سریع به صداها و چهره‌های …

  • ایدیر: آشتی فرهنگ قومی با موسیقی جهانی

    ایدیر: آشتی فرهنگ قومی با موسیقی جهانی

    ایدیر یکی از خوانندگان بزرگ الجزایر است که فرهنگ قومی خود را با موسیقی پاپ جهانی به هم آمیخته و کم‌کم، طی حدود چهل سال، به اعتبار و شهرتی بین‌المللی دست یافته …

  • همایون شجریان: در جستجوی ریتم

    همایون شجریان: در جستجوی ریتم

    همایون شجریان که حالا تجربه‌ و دستاورد زمان را به اندوختۀ نخستین افزوده، تلاش می‌کند تا قالب‌های تازه‌ای را بدون گسست قطعی از موسیقی سنتی بیابد. حاصل …

  • "بهار بورْژ": فرصتی کمیاب برای کشف تازه‌های موسیقی

    بعد از چهل سال، جشنوارۀ موسیقی شهر بورْژ – معروف به "بهار بورژ" – همچنان سرزنده و شاداب است. این جشنواره از آغاز تأسیس، همواره محل گرد آمدن گرایش‌ها …

  1. 1
  2. 2
  3. 3
  4. ...
  5. بعدی >
  6. آخرین >
برنامه‌ها
 
با تاسف، مهلت اتصال به پایان رسیده است